آیا می دانید که خوردن هندوانه در شب یلدا و زمستان مضر می باشد!
در گذشته که امکانات انبارداری و حمل و نقل و کاشت میوه های گلخانه ای وجود نداشت، میوه هر فصلی در همان فصل تولید و عرضه می گردید. ولی متاسفانه با پیشرفت و توسعه تکنولوژی بجای استفاده بهینه از این فن آوریهای روز و ابزارهای نوین در راستای تحقق اهداف عالیه بشر، صرفاً برای کسب درآمدهای سرسام آور، میوه ها، صیفی جات و محصولات کشاورزی مخصوصاً محصولات وارداتی با انواع سموم شیمیایی و بعضاً گلخانه ای تهیه، با انواع نگهدارنده های شیمیایی انبار کرده و در همه فصول در سطح وسیع عرضه می گردد.
در حالیکه در طب سنتی مصرف میوه های فصل هر منطقه برای افراد آن منطقه مفید دانسته و توصیه شده است. یکی از بدترین مواردی که فقط چند ده سال است به عنوان رسمی غلط در آمده است، خوردن هنداونه در شب یلدا می باشد در حالیکه در قدیم طبق سفارش حکما در شبهای طولانی زمستان، خوردن انار، کدو حلوایی، آجیل و خشکبار گرم و محصولات فصل زمستان مرسوم بوده است. هندوانه دارای مزاج سرد و تر است و میوه فصل تابستان محسوب می شود. مزاج فصل زمستان سرد و تر است لذا خوردن این میوه در فصل سرما و بدتر از آن در چله زمستان و آنهم در شب (که خود شب هم دارای مزاج سرد و تر است) کاری کاملاً اشتباه می باشد. این کار قطعاً باعث غلبه بلغم در افراد می گردد و برای بدن بیماری و عوارضی را به همراه خواهد داشت. مخصوصاً برای افراد با مزاج بلغمی یا سالمندان که بیشتر بلغم آنها را اذیت می کند.
اگر با هر توجیهی در شب یلدا هندوانه خوردید حتماً از آجیلهای گرم شب یلدا مثل گردو، پسته و بادام و کشمش به مقدار فراوان میل کنید که از آثار سردی هندوانه بکاهد. در قدیم حکما برای نگهداری میوه ها نیز تدابیر و اصول مفید برای سلامتی را مد نظر داشتند. مثلاً انگور را تبدیل به کشمش و مویز می کردند و در فصل پاییز که دارای طبع سرد و خشک است مصرف کشمش که دارای مزاج گرم و تر است را توصیه می کردند و در فصل زمستان که دارای طبع سرد و تر است مصرف مویز که دارای تری و رطوبت بخشی کمتری نسبت به کشمش است را توصیه می کردند.
معمولاً افراد در مهمانی های شب چله پرخوری می کنند، توصیه می شود شامتان را در اول شب و با حجم کمتر میل کنید تا با مصرف سایر پذیرایی های شب چله دچار عوارض پرخوری نشوید.
این نوع سکنجبین برای بیماری های طحال مفید است. و برای ساختن آن به جای سرکه خالص از سرکه ای که در آن گیاه کبر یا شکوفه های تازه کبر و بهتر از همه سرکه ای که درآن پوست ریشه گیاه کبر خوابانده شده و ۴۰ روز خیس خورده باشد با شکر سرخ یا عسل یا دوشاب بسته به نوع مورد نظر مخلوط و طبق دستور کلی سکنجبین درست می کنند.
توضیح : کَبَرْ یا کورک درختچه ای است در ایران در دامنه های البرز – هرزویل و در شیراز و بلوچستان می روید. برای شرح کامل نامهای علمی و لاتین و خواص و کاربرد دارویی آن به معارف گیاهی، ج ۱، مراجعه فرمایید.
سکنجبین ظاهرا سکّ انگبین و یا سرکه انگبین بوده است . سِکْ در فارسی به معنای سرکه بوده چنانکه به آش سرکه در ادبیات فارسی سِکْ با گفته می شود وانگبین نیز برای عسل اصطلاح می شده زیرا سابقا وقبل از کشف شکر از گیاهان، سکنجبین که معرّب سکنگبین است با عسل درست می شده است. ولی پس از کشف طرز تهیه واستحصال شکر از چغندر ونیشکر برای تهیّه سکنجبین از شکر سرخ وسرکه استفاده شده است وظاهراً تا دوره فعالیت پزشکی شیخ الرئیس ابوعلی سینا با توصیه حکمای یونان ودانشمندان قبل از شیخ الرئیس، با عسل درست می شده است ولی طبق نظر شیخ الرئیس به لحاظ مقابله با خشکی سرکه، به جای عسل از شکر سرخ استفاده کرده اند تا جمع رطوبت شکر سرخ با خشکی سرکه موجب شود شربت معتدل مفیدی به دست آید.
سکنجبین بسته به اینکه برای چه نوع مزاج در نظراست مصرف شود وبرای درمان چه نوع بیماری به کار رود ممکن است با سرکه، تمرهندی، آب نارنج، آب اترج، لیمو ترش، سیب ترش، گلابی ترش ویا به ترش واز نظر شیرینی ممکن است با عسل، شکرسرخ یا با دوشاب انگور وشیره خرما وغیره باشد ودر هریک ازموارد وترکیبهای فوق ممکن است با نسبتهای مختلف بسته به اینکه بخواهند ترش باشد یا شیرین درست می شود. وبا درنظر گرفتن اینکه طبیعت شکر سرخ گرم ومرطوب وطبیعت سرکه سردوخشک است برای بیماری های مختلف ودرمزاجهای متفاوت انواع واقسام متعددی دارد. مثلا اگر سرکه وشکرسرخ مساوی گرفته شود شربتی مایل به سردی به دست می آید که برای تقویت کبد ومعده وانواع تبها ورفع تشنگی مفید است. ودرمورد مزاجهای معتدل ممکن است مقدار شکر سرخ دوبرابرسرکه یا بیشترباشد. تا شربت معتدلی حاصل شود واگر درنظر باشد برای مزاجهای گرم تهیه شود سرکه آن بیشتر گرفته می شود ودرعین حال اگر برای مزاجهای سرد باید مصرف شود شکرسرخ آن خیلی بیشتر در نظر گرفته می شود وهمچنین در موردبیماریهایی مختلف که در نظر است با سکنجبین درمان شوند بسته به نوع بیماری سکنجبین با تخم گیاهان سرد ویا تخم گیاهان گرم درست می شود. مثلاً در مواردی که دردی در سینه نباشد و فصل مصرف، فصل سرد سال باشد و مزاج نیز سرد باشد باید که ترشی، ربع حتی خمس شیرینی باشد و اگر نه گرم باشد و نه سرد ترشی دو سوم یا نصف شیرینی گرفته می شود و اگر در ریه دردی باشد مانند بیماری سل وبه دلایلی برای درمان بیمار مصرف سکنجبین ضروری تشخیص داده شود باید باداروهایی نظیر صمغ عربی ویا کتیرا مخلوط ومصرف شود. درادامه تعداد معدودی ازانواع سکنجبینها شرح داده خواهد شد.
غذاهای طبی یا تدابیر طب ایرانی برای جوش غرور جوانی: نخوداب
یکی از اشکال تهیه غذا از نخود، غذایی است که به نخوداب معروف است. این غذا ضمن آن که مقوی بدن های ضعیف و تقویت کننده نیروی جنسی است، در تحلیل ریاح نیز اثر مفیدی دارد. نخوداب به عنوان منضج بلغم نیز مورد استفاده اطباء قرار می گیرد. البته برای این منظور باید حداقل چهار روز و حداکثر دوازده روز مصرف شود.اما کسانی که مزاج گرم و خشک دارند و در بدنشان صفرا زیاد تولید می شود باید این غذا را با سِکباج (که دستور پخت آن در ادامه می اید) میل کنند. این غذا برای بیماری های کلیه و مثانه هم مفید است. در صورت نیاز می توان نخوداب را با گوشت نیز تهیه کرد که در این صورت به آن «نخوداب مُلَحَّم» گفته می شود.
نخوداب ساده
نخود: ۶۰۰ گرم
پیاز کوچک: یک عدد
روغن بادام: یک قاشق غذاخوری
نمک: کمی
زیره سیاه: یک قاشق چای خوری
قرنفل(میخک): ۳ عدد
مجموع مواد را در مقدار کافی آب بجوشانند تا نخودها پخته و مانند حلیم مُهَرّا و کاملاً لعاب دار شود.
نخوداب مُلَحَّم
نخود: ۶۰۰ گرم
گوشت گوسفند جوان یا جوجه مرغ: به قدر دلخواه
برنج: ۶۰ گرم
زعفران ساییده شده: نیم مثقال
دارچین قلم: ۲۵ گرم
نمک: به قدر کافی
ابتدا نخود را با مقدار کافی آب و گوشت بپزند تا مهرا شود. سپس گوشت را از نخود جدا کنند و نخود را دوباره بپزند تا عصاره غلیظی به دست آید. آن را صاف کنند. دوباره گوشت را داخل کنند و با برنج بپزند تا گوشت مهرا و برنج له شود (مثل شیربرنج). در این وقت زعفران، دارچین و نمک را اضافه کنند و بگذارند چند جوش دیگر بخورد، سپس آن را میل کنند.
توضیح: ممکن است بعضی از بیماران با مصرف نخوداب به جای غذای روزانه، به اندازه کافی سیر نشوند یا تاب نیاورند. در این صورت می توانند نخوداب را با نان میل کنند.
غذاهای طبی یا تدابیر طب ایرانی برای جوش غرور جوانی: نخوداب
یکی از اشکال تهیه غذا از نخود، غذایی است که به نخوداب معروف است. این غذا ضمن آن که مقوی بدن های ضعیف و تقویت کننده نیروی جنسی است، در تحلیل ریاح نیز اثر مفیدی دارد. نخوداب به عنوان منضج بلغم نیز مورد استفاده اطباء قرار می گیرد. البته برای این منظور باید حداقل چهار روز و حداکثر دوازده روز مصرف شود.اما کسانی که مزاج گرم و خشک دارند و در بدنشان صفرا زیاد تولید می شود باید این غذا را با سِکباج (که دستور پخت آن در ادامه می اید) میل کنند. این غذا برای بیماری های کلیه و مثانه هم مفید است. در صورت نیاز می توان نخوداب را با گوشت نیز تهیه کرد که در این صورت به آن «نخوداب مُلَحَّم» گفته می شود.
نخوداب ساده
نخود: ۶۰۰ گرم
پیاز کوچک: یک عدد
روغن بادام: یک قاشق غذاخوری
نمک: کمی
زیره سیاه: یک قاشق چای خوری
قرنفل(میخک): ۳ عدد
مجموع مواد را در مقدار کافی آب بجوشانند تا نخودها پخته و مانند حلیم مُهَرّا و کاملاً لعاب دار شود.
نخوداب مُلَحَّم
نخود: ۶۰۰ گرم
گوشت گوسفند جوان یا جوجه مرغ: به قدر دلخواه
برنج: ۶۰ گرم
زعفران ساییده شده: نیم مثقال
دارچین قلم: ۲۵ گرم
نمک: به قدر کافی
ابتدا نخود را با مقدار کافی آب و گوشت بپزند تا مهرا شود. سپس گوشت را از نخود جدا کنند و نخود را دوباره بپزند تا عصاره غلیظی به دست آید. آن را صاف کنند. دوباره گوشت را داخل کنند و با برنج بپزند تا گوشت مهرا و برنج له شود (مثل شیربرنج). در این وقت زعفران، دارچین و نمک را اضافه کنند و بگذارند چند جوش دیگر بخورد، سپس آن را میل کنند.
توضیح: ممکن است بعضی از بیماران با مصرف نخوداب به جای غذای روزانه، به اندازه کافی سیر نشوند یا تاب نیاورند. در این صورت می توانند نخوداب را با نان میل کنند.
مصرف هم زمان بعضی از مواد غذایی با یکدیگر می تواند بسیار مضر باشد وحاصل آن تولید اخلاط زاید در بدن می باشد که گاهی تاثیرات این تداخلات درچندین سال بعدبه صورت بیماری های مختلف و صعب العلاج بروز خواهد کرد.بهعنوان مثال حکمای طب ایرانی معتقدند که مصرف هم زمان موارد ذیل باعث تولیداخلاط خام در بدن شده و تولید بیماری کرده، مثلاً مصرف ماست با هر نوع وهر مقدار گوشت باعث لکه های پوستی و مصرف سرکه یا انواع شور و ترشی که باسرکه ساخته می شود همراه با برنج باعث کولیت و درد شکم می شود که ممکن استاین بیماری ها حاصل عدم رعایت این مطالب در طول چندین سال باشد.بنابراین از خوردن هم زمان ترکیبات مواد غذایی که در هر ردیف از جدول ذیل ذکر شده است، جداً خودداری نمایید.
آیا می دانید ۱۶ اکتبر روز جهانی ضد مک دونالد نامیده می شود؟ آیا می دانید در آمریکا سالانه بیش از ۳۰۰ هزار نفر در اثر مصرف غذاهای فست فود از دنیا می روند؟ آیا می دانید شخصیت دلقک مک دونالد بیش از ۹۰ درصد کودکان زیر ۹ سال را جذب رستوران های این شرکت می کند؟ آیا با چگونگی تهیه غذاهای مک دونالد آشنا هستید؟ برای یافتن این سوالات با گزارش ویژه ذیل همراه شوید…
شرکت مک دونالد دارای بزرگترین فروشگاههای زنجیرهای فست فود در سراسر دنیا است. این شرکت با فعالیت در ۱۱۹ کشور روزانه دارای ۶۸ میلیون مشتری است. تاریخ آغاز به کار این شرکت به ۱۹۴۰ باز میگردد، وقتی که برادران ریچارد و موریس مک دونالد در کالیفرنیا اولین رستوران خود را راهاندازی کردند.
تصمیم آنها به استفاده از “سیستم خدمات رسانی سریع” در سال ۱۹۴۸ پایه و اساس شکلگیری رستورانهای فست فود در آینده را رقم زد. البته این سیستم دو دهه پیش از این توسط رستوران زنجیرهای وایت کسل (white castle) مورد استفاده قرار میگرفت اما عرضه غذا در زمانی کوتاه با مکدونالد شناخته شد.
دفتر مرکزی این شرکت در ایالت ایلینویس ایالات متحده واقع شده است. بر اساس آمار موسسه اینتربرند در سال ۲۰۱۱ مکدونالد با ارزش سهامی معادل ۳۵,۵۹۳ میلیون دلار و ۶% رشد نسبت به سال ۲۰۱۰ به عنوان ششمین برند تجاری برتر در دنیا شناخته شد.
نگاهی به دلایل فراموشی تدریجی غذاهای سنتی ایرانی ( بخش نخست)
میگویند بخشی از هویت فرهنگی هر قوم و کشوری، غذا و آداب خاص پختوپز است. آنقدر که حتی خیلی از کشورهای کمتر شناخته شده نیز با همین حربه یعنی به بهانه غذاهای خاصی که دارند پای گردشگران و توریستهای زیادی را به کشورشان باز کردهاند. شیوههای آشپزی، آیینهای سنتی پخت و پز، استفاده از مواد غذایی که بر حسب جغرافیا و شرایط آب و هوایی کشورهای مختلف، متفاوت است و … هر کدام از اینها میتواند حتی به تنهایی برای ترغیب و کشاندن گردشگران به کشورهای مختلف باشد. اما در کمال تعجب و با وجود تنوع بیشمار و البته قدمت باورنکردنی آشپزی سنتی در ایران، ما آنچنان که باید در زمینه معرفی این حرفه سنتی به جهانیان موفق نبودهایم. آنقدر که تقریبا میتوان گفت هیچ سهم چشمگیری در صنعت گردشگری غذا نداریم و تقریبا کمتر گردشگری هم پیدا میشود که قبل از سفر به ایران، اطلاعات دقیق و مناسبی درباره این سیل بیپایان غذاها و خوراکهای اصیل ایرانی داشته باشد.